PROGRAMMA

Closing Part - Dordrecht

donderdag 11 oktober 2012 t/m zondag 4 november 2012

NOORDKAAP komt thuis! Slotevent van Noordkaaps Europese tour over de opkomst van het Populisme.

 In 2011 ging Noordkaap van start met een zoektocht naar hoe het Populisme in verschillende steden tot uiting komt in het dagelijks leven, de kunst, cultuur en in de politiek.  Met een groeiende tentoonstelling van activistische en conceptuele kunst en een pool van internationale en lokale kunstenaars infiltreerde Noordkaap in vijf steden en ging in 2011 en 2012 on tour langs: München, Istanbul, Keulen, Budapest en Lissabon. Na vijf tourstops, filmproducties, kunstprojecten, publicaties, én projecten met Dordtse jongeren, pakten wij onze koffers uit. Het verzamelde archief werd uitgestald op ongewone en verrassend gewone plekken in de stad.

NOORDKAAP's CLOSINGPART 2013 from De Montagekid on Vimeo.

Closing Part

Een zoektocht naar hoe het populisme in verschillende steden tot uiting komt in het dagelijks leven, de kunst, cultuur en in de politiek. De Noordkaap tour ging in München met Adios Holanda van start op het moment dat cultuurminnend Nederland zich warm liep voor de Mars der Beschaving. Vandaar reisden we met internationale en lokale kunstenaars naar Istanbul en Keulen. In de zomer vertrok een klein team naar Budapest, waar vele spelers uit de culturele scene de politieke situatie in Hongarije toelichtten. In Lissabon, de laatste stad van de tour, werd het huidige Europese Noord-Zuid conflict het meest voelbaar, totdat iedere avond weer het Super Bock bier geopend werd en men de crisis snel vergat.  

Na twee jaar reizen kwam NK in de herfst van 2012 thuis met de overzichtstentoonstelling ‘Closing Part’. Via rondleidingen, optredens, filmvertoningen en workshops op bijzondere locaties in Dordrecht werd het publiek meegenomen op een Europese tour ... een tour op loopafstand. De rondleidingen werden verzorgd door het Noordkaap team en door een aantal kunstenaars van de tour. Gidsen namen groepjes mee langs onder meer een Turkse meubelzaak, een leegstaande Irish pub, het voormalige Verborgen Museum boven de Albert Heijn en markante leegstaande woningen. Kortom een tour dwars door de gelaagde én platvloerse kenmerken van economische crisis, nationale identiteiten, stedelijke ontwikkeling, democratie, populaire beeldvorming, hoop en meer...

Eieren voor je Geld/ 't Hof

De lokale politiek in Dordrecht heeft de laatste jaren hard gesnoeid in de steun aan kunst. De overzichtstentoontselling opende met een Commedia dell’Arte geregisseerd door Hans van den Ban. ‘Eieren voor je Geld’ vond plaats op ’t Hof en ging over aanvallen op kunstwerken in de openbare ruimte van Dordrecht.  Van den Ban bracht wederom onverwachte elementen, artiesten en publiek bij elkaar. Stadsomroepster Darja de Caluwé riep het winkelend volk op om naar de voorstellingen te komen.

NKTimes/ Galerie 180

In Galerie 180 gevestigd in de ruimte van het in 2010 opgedoekte CBK, werd een overzichtstentoonstelling van de NKTimes samengesteld. Alle uitgaves werden hier getoond, naast de meest populaire krant uit iedere stad die als basis hadden gediend. Tijdens de opening werd er een potje Populistische Soep geserveerd met hete brij, eenheidsworst en gebakken lucht. In het Dordtse Inner City Hotel de NK Times een maand lang bij het ontbijt geserveerd.

Lissabon/ Voorstraat-Noord

 Niet alleen was Lissabon op financieel gebied de meest getroffen stad binnen de Europese tour. Het was ook de stad waar het team direct geconfronteerd werd met de groeiende kloof tussen Noord- en Zuid Europa. Stadskunstenaar Carlos D’Abreu vertelt ons dat, ondanks de grote werkloosheid, het wegvallen van sociale voorzieningen of de daling van het pensioen, de Portugees zich eenvoudig tevreden laat houden door een dagelijkse portie koud bier en voetbal. Volksvermaak in strijd tegen de grote depressie.  Johannes Brechter maakte een draagbaar stadslogo van gerecycled straatmateriaal Daan den Houter strooide zijn eurocenten in het Cais do Sodré: het hoofdstation voor forensen die vanaf de arbeiderswijken met de veerpont aankomen voor hun slecht betaalde baantjes in het stadscentrum. De discussies laaiden hoog op: hoe konden wij, arrogante Nederlandse kunstenaars, in dit land met geld gaan strooien? In een verpauperde straat waar de helft van de panden leegstaat ging Filippo Minelli aan het werk met door hem beschilderde tegels. Sinds enkele jaren emigreren Jonge, hoger opgeleide Portugezen en masse/in grote getale naar de voormalige koloniën als Angola en Brazilië. Het kunstenaarsduo Stumpf & Feger onderzocht de verbeelding van dit koloniale verleden in de stadsarchieven. Een andere relatie naar de verhouding van het huidige Lissabon tot de Afrikaanse kolonieën werd gelegd In het werk van Remotewords. Lisboa, boa, (mooi), en Africa tot Lisboafrica verenigen de twee gezichten van de stad in een nieuw woord: een progressief deel dat trots is op de Afrikaanse invloeden van de stad, en een deel dat deze relatie in alle toonaarden probeert te ontkennen.

München/ Buiten Walevest

Tijdens de voorbereidingen van de tour werd het Populisme nog gezien als marginaal fenomeen. Op het moment dat Noordkaap de tour opende in juni 2011 waren de politiek en de media er   inmiddels  van doordrongen. Het Populisme nam ook invloed op de manier waarop er tegen de beeldende kunst werd aangekeken. Zonder blikken of blozen werd de kunst gedegradeerd tot een geldvretende, linkse hobby Met zoveel populisme op de hielen gaf Noordkaap de openingstentoonstelling van de tour de titel Adiós Holanda! Fabian Hesse voerde een marathon performance uit. Negen uur lang las hij voor uit het Duitse Grondwet boek. Van A tot Z. De performance begon in de tentoonstellingsruimte en werd voortgezet in metro’s, op terrassen en in winkelcentra.  Hans van den Ban maakte speciaal voor de tour een installatie, Hotel Europa. Het hotel verliest zijn ster en de Europese droom hapert.  Modeontwerpster en kunstenaar Nada Van Dalen maakte voor de tour een nieuwe collectie, geïnspireerd op de verheerlijking en populariteit van seriemoordenaars en geweld.  Tirzo Marta’s alter ego Captain Carribean laat zich vanuit een oud-Hollandse bakfiets begeesteren door de overwinningstoespraak van Geert Wilders uit 2010.

Budapest/ Grotekerksplein

 Budapest is een stad van radicale tegenstellingen, zwart of wit, links of rechts, pro of anti, Europa of Groot Hongarije. Budapest gold binnen de tour als levensecht scenario van hoe ver het kan komen als het populisme regeert. Daarom werd er voor gekozen om zoveel mogelijk input te verzamelen van lokale kunstenaars en andere collega’s uit de culturele sector. Hoe gaan zij om met de situatie? De kunstenaars die NK sprak, begeven zich regelmatig op gevaarlijk terrein: het tussengebied waar de tegenstellingen met elkaar botsen en elkaar soms opheffen. Het bezoek van Noordkaap resulteerde in een documentaire. Een tentoonstelling maakte deel uit van de eindmanifestatie in Dordrecht en hongaarse kunstenaars gaven een workshop Geld Witwassen in het kader van het jongerenproject The Voice Dordrecht. Het duo Igor en Ivan Buharov maakten voor een blog op internet een serie prikkelende animatiefilmpjes, die uitgaan van actuele politieke ontwikkelingen. Politieke ontwikkelingen en hun invloed op het dagelijks leven bepalen het werk van Csaba Nemes. De kunstenaar probeert al schilderend ruimte te scheppen om genuanceerder over het verleden na te denken en een begin te maken met een emotionele verwerking van dat verleden. 'National Kneel' van het kunstenaarsduo is een provocerende daad van antinationalisme. Een man knielt voor het parlementsgebouw, op zijn knieën de nationalistische symbolen.

Istanbul/ Ela Wonen 

In de Turkse meubelzaak Ela Wonen was Tussen sofa Istiklal en salontafel Yatas Bazak op de flatscreens, werk te zien van onder andere, de Turkse kunstenaar Ferhat Özgür. Een film gebaseerd op de extreem populaire soaps in Turkije. Twee buurvrouwen besluiten van rol te wisselen en trekken elkaars kleding aan om tot slot de ander te worden. In de kinderhoek was de video van Johannes Brechter te zien, waarin hij Met een plaatselijke handkar, die in Istanbul normaal gebruikt wordt voor afvalscheiding, met een poppenspel door de stad trok.

The Voice of Dordrecht/ Voormalig Verborgen Museum

Een andere markante plek van de rondleiding was het voormalige Verborgen Museum. Het was een prestigieus project waaraan, evenals het CBK Dordrecht, vroegtijdig een eind gemaakt werd: te duur, te elitair, te conceptueel? In de lege ruimtes presenteerde Noordkaap de projecten van Remotewords. Remotewords laat boodschappen achter op plekken die alleen vanuit de lucht en Google Earth waarneembaar zijn. Tijdens Closing Part kon het publiek zelf teksten plaatsen op de daken in Dordrecht.

Keulen/ Baracca - Vrieseweg

 In het pand van kunstenaarsinitiatief Baracca eindigde de rondleiding met een presentatie van Noordkaap in Keulen. Bij binnenkomst werd de bezoeker onder schot gehouden door de interactieve installatie ‘Peleton’ van Art van Triest. Oliver Kunkel riep de bezoekers op zich voor te bereiden op een stad zonder euro, zonder banken, zonder supermarkten. Op de eerste verdieping schalden uit megafoons een kakafonie van ophitsende politieke speeches van extreem rechtse partijleiders. Filippo Minelli stelde een geënsceneerd protest samen. Passanten werden gevraagd vlaggen en borden hoog te houden voorzien van symbolen en slogans van extreme links tot rechts, maar ook voor én tegen Europa, Yankees, de Islam en Barclays, een protest tegen alles en tegen niets.

Deelnemers

onder meer:

  • Carlos D’Abreu (PT)
  • Monica Aerden (NL)
  • Ban & Zn. (NL)
  • Johannes Brechter (DE)
  • Nada van Dalen (NL)
  • Burak Delier (T)
  • Roland Farkas (HU)
  • Foundland (NL)
  • Arturo Hernández Alcázar (MX)
  • Fabian Hesse (DE)
  • Daan den Houter (NL)
  • Oliver Kunkel (DE)
  • Jan Kryszons (NL)
  • KunstCommando (NL)
  • ±maismenos± (PT)
  • Tirzo Marta (AN)
  • Filippo Minelli (IT)
  • Csaba Nemes (HU)
  • Federico D’Orazio (NL)
  • Ferhat Özgür (T)
  • Remotewords (DE)
  • Alexander Schikowski (HU)
  • Benjamin F. Stumpf & Antje Feger (DE)
  • Art van Triest (NL)
  • Yvo van der Vat (NL)
  • The Geert Wilders (NL) 
  • The Voice of Dordrecht

Dordtse Partners

Voor het slotevent werkt de stichting samen met uiteenlopende lokale partners, zoals bijvoorbeeld

  • Do Not X-Ray
  • restaurant Veerhuis
  • jongerenwerk De Twern
  • Vastgoedbedrijf Dordrecht
  • KunstCommando
  • InnerCity Hotel
  • Baracca
  • SBK/ Galerie 180 Dordrecht
  • Jonkers Events BV
  • Boy Bastiaans 
  • Werkplaats Oost
  • Stad & Land NVM Makelaar

Mede mogelijk gemaakt dankzij

  • Mondriaan Fonds
  • Gemeente Dordrecht
  • VSBfonds
  • Fonds voor Cultuurparticipatie
  • Goethe Instituut
  • NRW Kultursekretariat
  • Do Not X-Ray
  • en de groeiende groep supporters!

Persberichten

Kunstenaars: Abner Preis, Antje Feger / Benjamin F. Stumpf, Art van Triest, Arturo Hernández Alcázar, Carlos d’Abreu, Daan den Houter, Dan Dryer, Fabian Hesse, Federico d'Orazio, Ferhat Özgür, Filippo Minelli, Foundland collectief, Hall & Rauch, Hans van den Ban, Jan Kryszons, Johannes Brechter, Michael Kluver, Nada van Dalen, Oliver Kunkel, Remotewords, Tassilo Letzel, Tirzo Martha en Yvo van der Vat.

images/Minelli_Noordkaap_2012_11.jpg

'Grund Gesetz', Fabian Hesse. Closing Part Noordkaap 2012 in Dordrecht

images/flyer_Closing_Part.jpg images/MINELLI_demo_23.jpg images/Minelli_Noordkaap_2012_1.jpg images/Minelli_Noordkaap_2012_4.jpg images/Minelli_Noordkaap_2012_15.jpg images/Minelli_Noordkaap_2012_18.jpg images/Minelli_Noordkaap_2012_6.jpg images/DSC00514.jpg images/Minelli_Noordkaap_2012_20.jpg images/Minelli_Noordkaap_2012_23.jpg images/Remotewords_Achterom.jpg images/Luso_Tropical_Lissabon.jpg images/DSC00577.jpg images/Johannes_Brechter_Ela_Wonen.jpg images/Super_Burro_Bar_Lissabon.jpg images/DSC00853_1.jpg images/Minelli_Noordkaap_2012_8.jpg images/DSC03128.jpg images/foto_noordkaap_144.jpg images/DSC02985.jpg images/DSC00732.jpg images/Minelli_Noordkaap_2012.jpg images/Minelli_Noordkaap_2012_11_1.jpg images/Minelli_Noordkaap_2012_29.jpg images/Minelli_Noordkaap_2012_9.jpg